Είναι μάλλον παράξενο, και πάντως όχι εύκολα εξηγήσιμο, το ότι στην ελληνική μυθολογία υπάρχει αναφορά σε “αυτόματα” και μάλιστα της μορφής (ανθρώπου ή ζώου) που σήμερα θα ονομάζονταν “ρομπότ”. Δεν ξέρουμε αν κάτι ανάλογο συμβαίνει και σε άλλες μυθολογίες. Πάντως ο κατασκευαστής αυτών των μηχανικών όντων ήταν ο σιδεράς / κατασκευαστής Ήφαιστος. Ο οποίος είχε φτιάξει τέτοια “αυτόματα” ως βοηθούς στο εργαστήριό του. Είχε φτιάξει μεταξύ άλλων και τον Τάλω, ένα γιγάντιο ανθρωπόμορφο ον από χαλκό, που ήταν (λέει ο σχετικός μύθος) δώρο του Ήφαιστου στον Δία και του Δία στην Ευρώπη, τοποθετημένο σαν φύλακας της Κρήτης όπου ο Δίας “εγκατάστησε” την κλεμμένη πριγκήπισσα της Φοινίκης (: σημερινή Παλαιστίνη…)
Σε κάθε περίπτωση, όποια κι αν υπήρξε η αιτία που δημιουργήθηκαν ως έμπνευση, αυτά τα μυθικά μεταλλικά (χάλκινα) “αυτόματα όντα” δεν ήταν ανταγωνιστικά προς το ανθρώπινο είδος. Και παρότι πρακτικά υπήρξαν σε διάφορους πολιτισμούς τεχνικές κατασκευές που θα άντεχαν τον χαρακτηρισμό “μηχανή” ακόμα και σήμερα (ας θυμίσουμε τα εντυπωσιακά Αυτόματα του Ήρωνα απ’ την Αλεξάνδρεια, γύρω στον 2ο π.Χ. αιώνα) κινούμενα (συνήθως) με όχι φανερό τρόπο από ροή νερού, θεωρούνταν απ’ τις σύγχρονες τους κοινωνίες είτε τρόποι πρακτικής βοήθειας σε κάποιο έργο είτε παιχνίδια και αξιοθέατα.
Η αντιπαλότητα μηχανής – ανθρώπινου είδους, και πιο σωστά η κατασκευή μηχανών για να υποκαταστήσουν ανθρώπινο έργο, είναι πολύ πιο πρόσφατη. Είναι γενέθλια πράξη του καπιταλισμού. Εκείνος που μνημονεύεται σαν πρωτοπόρος σ’ αυτόν τον προσανατολισμό υποκατάστασης ανθρώπινης δουλειάς από μηχανή, με σαφή στόχο να υποτιμήσει την πρώτη, είναι ο (sir) Richard Arktight (1732 – 1792). Εφευρέτης και κατασκευαστής ενός μηχανικού κλωστήριου με στόχο την αντικατάσταση των κλωστριών (ήταν συνήθως γυναίκες, ακόμα και ανήλικα κορίτσια, εφόσον χρειάζοντα τα λεπτά δάκτυλά τους…) που μετέτρεπαν με χειρωνακτικό τρόπο και διάφορα εργαλεία χεριού την άμορφη μάζα του μαλλιού μετά το κούρεμα των προβάτων σε ίνες κατάλληλες για ύφανση (στα ελληνικά αυτή η δουλειά λεγόταν λανάρισμα).

